De ontbinding van een overeenkomst, wat zijn de mogelijkheden en gevolgen. Wanneer kan een overeenkomst ontbonden worden?

Ontbinding is juridisch gezien een rechtsmiddel dat ervoor zorgt dat de overeenkomst tussen u en uw wederpartij wordt opgeheven. Ontbinding heeft géén terugwerkende kracht, maar zorgt er alleen voor dat tussen u en uw wederpartij ongedaanmakingsverbintenissen ontstaan. Ontbinding, nietigheid of vernietiging van overeenkomsten zijn een belangrijk onderdeel van het overeenkomstenrecht.

Ongedaanmakingsverbintenis na ontbinding van een overeenkomst

Deze ongedaanmakingsverbintenissen zorgen ervoor dat de huidige situatie zo wordt omgezet dat deze in overeenstemming komt met de situatie zoals deze was voor het sluiten van de ontbonden overeenkomst. De gevolgen van de overeenkomst dienen teruggedraaid te worden.

Een kort voorbeeld: U koopt een partij hout van een bedrijf. Dit bedrijf verwacht een aanbetaling. Na deze aanbetaling levert het bedrijf slechts een deel van de partij hout en laat u weten het andere deel niet meer te zullen leveren. Indien u de overeenkomst ontbindt, ontstaat voor u de verbintenis om de al geleverde partij hout terug te geven aan het bedrijf. Voor het bedrijf ontstaat de verbintenis om het aanbetaalde bedrag terug op uw rekening te storten. Op deze manier wordt de huidige situatie terug gebracht naar de situatie zoals deze was voordat u de koopovereenkomst met het bedrijf sloot.

Hoe een overeenkomst te ontbinden

De ontbinding van een overeenkomst kan niet zomaar. Om tot ontbinding van een overeenkomst over te kunnen gaan zal aan een aantal vereisten voldaan moeten worden. Zo blijkt uit artikel 6:265 van het Burgerlijk Wetboek dat een overeenkomst slechts ontbonden kan worden als de tekortkoming in de nakoming van de wederpartij de ontbinding rechtvaardigt. De ontbinding dient derhalve in verhouding te zijn tot het gebrek in de nakoming.

Of er sprake is van een rechtvaardig beroep op ontbinding zal afhangen van de omstandigheden van het geval. Indien er bijvoorbeeld sprake is van een kleine niet essentieele wijziging in het geleverde, dan zal de tekortkoming geen ontbinding rechtvaardigen. Als het te kort in de nakoming ziet op een voor de betrokken partij essentieel punt, bijvoorbeeld dat de geleverde goederen perse een bepaalde kleur blauw moeten hebben, dan zal de ontbinding wel te rechtvaardigen zijn. De tekortkoming betreft dan de essentailia van de overeenkomst en ontbiunding is in dat geval propotioneel.

Tekortkoming in de nakoming

Ontbinding van een overeenkomst
Ontbinding van een overeenkomst

Wanneer is nu sprake van een tekortkoming in de nakoming? Dit is het geval indien uw wederpartij niet voldoet aan de gemaakte afspraken in de overeenkomst. Alleen indien de tekortkoming van dusdanige aard is dat deze maakt dat het voortbestaan van de overeenkomst niet redelijk is, zal de tekortkoming de ontbinding rechtvaardigen.

Niet alleen een tekortkoming in de nakoming is vereist om tot ontbinding over te kunnen gaan. Ook is verzuim van de wederpartij nodig. Verzuim houdt in dat de termijn waarbinnen de prestatie moest worden geleverd verstreken is.

Wanneer en hoe verzuim intreedt bij een tekortkoming in de nakoming van een overeenkomst, blijkt uit artikel 6:81 Burgerlijk Wetboek e.v.. Dit artikel spreekt over verzuim van de schuldenaar zodra de prestatie opeisbaar is geworden en aan de vereisten uit de artikelen 82 en 83 boek 6 van het Burgerlijk Wetboek is voldaan. De artikelen 6:82 en 6:83 BW geven aan dat een ingebrekestelling vereist is om verzuim in te laten treden, tenzij voor de nakoming een termijn was afgesproken en deze termijn verstreken is of de verbintenis voortvloeit uit onrechtmatige daad en deze niet terstond wordt nagekomen of als uit een mededeling van de schuldenaar blijkt dat deze niet na zal komen. Indien blijkt dat de wederpartij blijvend onmogelijk kan nakomen, is verzuim niet nodig en kan direct ontbonden worden. Een ingebrekestelling houdt derhalve in dat je een schuldenaar nadat deze in verzuim is op een jurdisch juiste manier verzoekt alsnog na te komen binnen een bepaalde termijn.

Verzuim en ingebrekestelling

Indien verzuim is ingetreden, al dan niet door een ingebrekestelling, kan de overeenkomst ontbonden worden. Deze ontbinding kan van de gehele overeenkomst, maar is ook mogelijk voor slechts een deel van de overeenkomst. U kunt de overeenkomst (gedeeltelijk) ontbinden door middel van een schriftelijke verklaring aan de wederpartij, maar ook door een vordering in te stellen bij de rechter. Voorafgaand aan een procedure bij de rechter dient u hierover enige duidelijkheid te hebben, omdat de rechter om een ontbinding uit te spreken zal moeten vaststellen dat er sprake is van verzuim en dat de gedaagde in gebreke is gesteld.

Wat in uw geval de meest gunstige mogelijkheid is, is afhankelijk van de omstandigheden van het geval. Hier kunnen wij u bij helpen. Bij een ontbinding van een overeenkomst zijn ook een eventuele boetebeding, rente over de vordering en de incasso van de vordering zijn van belang.

Juridisch advies bij ontbinding van een overeenkomst

Bij het ontbinden van een overeenkomst is het belangrijk juridisch advies in te winnen van een advocaat. U kunt ons bellen op 0800-4455000 . U kunt ook onderstaand contactformulier gebruiken om uw vraag te stellen.

Stel hieronder uw vraag
Achternaam
Telefoonnummer
E-mailadres