Pandrecht
Advocaat ondernemingsrecht mr. Oscar Hijink

Pandrecht: Wat is verpanding? Pandrecht is een zekerheidsrecht. De schuldeiser bedingt een recht om een vordering te verhalen op een verpande zaak. Als een lening wordt afgesloten, bestaat de kans dat deze niet wordt terugbetaald. De partij die de lening verstrekt loopt derhalve een risico. Door een pandrecht overeen te komen heeft de schuldeiser de zekerheid dat zijn vordering wordt betaald.

Pandrecht betekenis

Een pandrecht geeft zekerheid dat een vordering wordt voldaan. De houder van het recht heeft zekerheid dat hij zich op het verpande kan verhalen. Pandrecht kan gevestigd worden op vrijwel alle zaken zoals een roerende zaak, aandelen, vorderingen of op het vruchtgebruik van een zaak of recht. De houder van het pandrecht heeft een recht van parate executie. Hij kan zich zonder tussenkomst van een rechter verhalen op de zaak waarop het pandrecht is gevestigd. Dit kan een incassoprocedure voorkomen en voorkomt dat de schuldeiser in een situatie komt waarin de schuldenaar niet kan betalen/geen verhaal biedt. De schuldeiser heeft immers de zekerheid dat hij zich op de verpande zaak kan verhalen.

Verpanding lijkt op het vestigen van een hypotheekrecht, beide rechten bieden zekerheid (en worden veel door banken gebruikt), met het verschil dat een hypotheekrecht op een onroerende zaak gevestigd wordt en een pandrecht op een roerende zaak.

Als u een zekerheidsrecht wilt vestigen, is het inschakelen van een deskundige verstandig. Het recht moet op de juiste wijze worden gevestigd om de gewenste zekerheid te bieden.

Vuistpand

Bij een vuistpand wordt de verpande zaak in het bezit van de houder van het pandrecht gebracht of in het bezit van een derde. De pandgever heeft de zaak dus niet langer in zijn bezit. De houder van het pandrecht heeft fysieke controle over de zaak.

De pandhouder moet als een goed pandhouder voor de zaak zorgen. De kosten die de pandhouder maakt, moeten door de pandgever vergoed worden. Uiteraard moeten de kosten van het onderhoud van de verpande zaak redelijk zijn en proportioneel.

Bezitloos pand of stil pandrecht

Bij een bezitloos pandrecht of stil pandrecht blijft het goed in het bezit van de pandgever. Deze vorm van pand komt veel voor bij productiemiddelen. Indien op een productiemiddel een vuist pandrecht wordt verstrekt, kan het immers niet meer gebruikt worden door de pandgever.

Indien een schuldeiser geconfronteerd wordt met een schuldenaar die bezitloze pandrechten heeft gevestigd namens andere schuldeisers kan zijn inzicht in de financiële situatie van de schuldenaar slecht zijn. Een schuldenaar werkzaam in een fabriekshal met productiemiddelen lijkt een mogelijkheid om een vordering te verhalen, maar als alle productiemiddelen verpand zijn, vist de schuldeiser mogelijk achter het net.

Pandrecht vestigen

Een pandrecht moet gevestigd worden. Het is bovendien belangrijk dat dit op de juiste wijze gebeurd. Hiermee voorkomt de pandhouder dat de door hem bedongen zekerheid wegvalt. De wijze van het vestigen kan verschillen per verpande zaak. Wij raden aan om het pandrecht door een deskundige tot stand te laten brengen. Een zekerheidsrecht waaraan geen zekerheid kan worden ontleent, is onwenselijk en zeer frustrerend. De schuldeiser komt dan immers in de situatie alsof geen zekerheid is bedongen. De invordering zal dan overeenkomstig de gebruikelijke wijze moeten geschieden.

Voordelen van een pandrecht

Groot voordeel van een pandrecht is dat de pandhouder recht heeft op parate executie. De pandhouder hoeft niet naar een rechter om een executoriale titel te verkrijgen om nakoming van de gemaakte afspraak af te dwingen.

Bij faillissement van de schuldenaar heeft de pandhouder een seperatistenpositie. Zijn schuld valt niet in de boedel, maar hij kan zich verhalen op het goed of vordering waarop het pandrecht rust.

Pandrecht op vordering

Ook een vordering kan verpand worden. Indien de schuldenaar niet aan zijn verplichtingen voldoet kan de partij  met een pandrecht de vordering innen. Voor een stil pandrecht is geen mededeling aan de debiteur noodzakelijk. De onderhandse akte moet wel worden geregistreerd bij de Belastingdienst.

Het pandrecht op de vordering kan openbaar zijn (de schuldenaar is van het pandrecht op de hoogte) of stil. Als het pandrecht stil is kan de pandgever de vordering zelf innen. Zodra het pandrecht openbaar is vervalt deze bevoegdheid.

Pandrecht op aandelen

Ook op aandelen kan een pandrecht worden gevestigd. Verpanding van aandelen geschied bij notariële akte. De verpanding van aandelen moet aan de vennootschap worden meegedeeld. Bij een BV moet de verpanding in het aandeelhoudersregister worden ingeschreven. Het vestigen van een pandrecht op aandelen is niet mogelijk als de statuten van de onderneming het verpanden van de aandelen uitsluit. De statuten van de onderneming kunnen ook andere voorwaarden aan de verpanding verbinden.

Zekerheid pandrecht

Het pandrecht dient op de juiste wijze gevestigd te worden. De zekerheid kan wegvallen indien er fouten worden gemaakt. Schakel bij voorkeur een deskundige in. U weet dan zeker dat het pandrecht op de juiste wijze gevestigd wordt en de zekerheid biedt waarvoor het pandrecht is bedoeld. Ook indien u geconfronteerd wordt met een pandrecht dat incasso van uw vordering in de weg staat is het verstandig een deskundige in te schakelen. Mogelijk is het pandrecht dat u wordt tegengeworpen niet gevestigd. In dat geval kunt u zich gewoon verhalen op de zaak.

Contact

Indien u een pandrecht wilt vestigen of vragen heeft over een verpanding kunnen onze ondernemeningsrecht advocaten u vaak direct de goed kant op wijzen of u bijstaan in het tot stand brengen van de zekerheid die u wenst. Bel gratis en vrijblijvend 0800-44 55 000 of maak gebruik van het onderstaande contactformulier. Op werkdagen nemen wij binnen 15 minuten contact met u op.

Uw naam
Uw telefoonnummer
Uw e-mailadres